Πίνακας σπειρωμάτων BSP

Τα σπειρώματα BSP (British Standard Pipe) έχουν προφίλ Whitworth 55° με στρογγυλεμένες κορυφές και πυθμένες. Η οικογένεια έχει δύο κλάδους: το παράλληλο BSPP (G, ISO 228-1) και το κωνικό BSPT (R, Rc, Rp· ISO 7-1). Στα παλαιά βρετανικά πρότυπα αναφέρονται ως BS 2779 και BS 21. Ο πίνακας δίνει για τα μεγέθη από 1/8" έως 2" την εξωτερική και την εσωτερική διάμετρο, το βήμα και τον αριθμό σπειρών ανά ίντσα.

Πώς διαβάζεται ο πίνακας;

• Το ονομαστικό μέγεθος προέρχεται από την παράδοση των μεγεθών σωλήνων και δεν είναι η διάμετρος του σπειρώματος: το G 1/2 έχει εξωτερική διάμετρο 20,955 mm, όχι 12,7 mm.
• Η στήλη «Ονομασία» δείχνει με ποιους συμβολισμούς αναφέρεται το ίδιο μέγεθος. Το G είναι παράλληλο σπείρωμα· το R δηλώνει αρσενικό κωνικό, το Rc θηλυκό κωνικό και το Rp θηλυκό παράλληλο.
• Το TPI και το βήμα είναι δύο γραφές της ίδιας πληροφορίας: βήμα = 25,4 / TPI. Το 1/8" έχει 28 TPI· τα 1/4" και 3/8" 19 TPI· από 1/2" έως 7/8" 14 TPI· από 1" και πάνω 11 TPI.
• Η εξωτερική διάμετρος αφορά το αρσενικό και η εσωτερική διάμετρος το θηλυκό σπείρωμα, μετρημένες στις κορυφές. Οι στήλες τυπικής μέτρησης δίνουν την αναμενόμενη τιμή με παχύμετρο.
• Η οπή προδιάτρησης αφορά μόνο το άνοιγμα θηλυκού G (παράλληλου) και είναι κατά προσέγγιση· για κωνικό θηλυκό Rc χρειάζεται μικρότερο τρυπάνι και κωνικό γλύφανο. Επαληθεύστε την τιμή με το πρότυπο του συνεργείου σας.

Διαφορά BSPP και BSPT

Στο παράλληλο G το σπείρωμα μόνο συνδέει· τη στεγανοποίηση την κάνει ροδέλα στεγανοποίησης (bonded seal), θύρα με O-ring (ISO 1179 / DIN 3852) ή ο κώνος 60° στα άκρα των μαρκουτσιών. Στο κωνικό R η στεγανοποίηση γίνεται πάνω στο σπείρωμα και απαιτεί ταινία PTFE ή υγρό στεγανωτικό σπειρωμάτων. Στο ISO 7-1 το κωνικό αρσενικό R συνδέεται με κωνικό θηλυκό Rc ή με παράλληλο θηλυκό Rp. Το Rp έχει τα ίδια ονομαστικά μεγέθη με το G, αλλά διαφορετική ανοχή και διαφορετικό σκοπό χρήσης. Τα μεγέθη 5/8" και 7/8" ορίζονται μόνο στο ISO 228-1 (G)· δεν έχουν κωνικά αντίστοιχα.

Τι προσέχουμε στη μέτρηση

Στο παράλληλο σπείρωμα μπορείτε να μετρήσετε τη διάμετρο σε οποιαδήποτε πλήρη σπείρα. Στο κωνικό η διάμετρος εξαρτάται από το σημείο μέτρησης: μετρήστε στην 4η–5η πλήρη σπείρα και επιβεβαιώστε ότι το σπείρωμα είναι κωνικό μετρώντας στην πρώτη και στην τελευταία πλήρη σπείρα· με κωνικότητα 1:16 η διάμετρος αλλάζει 1 mm σε μήκος 16 mm. Μεγέθη με το ίδιο TPI, όπως τα 1/4" και 3/8", τα ξεχωρίζει η διάμετρος· το βήμα μόνο του δεν αρκεί.

Μεγέθη που μπερδεύονται συχνά

• 1/2" και 3/4" BSP με NPT: Και τα δύο έχουν 14 TPI· η διαφορά διαμέτρου είναι 0,38 mm στο 1/2" και 0,23 mm στο 3/4". Τα ξεχωρίζουν το προφίλ 55° / 60° και το σχήμα της κορυφής.
• G 1/4 με 1/2-20 UNF: 13,157 mm και 19 TPI απέναντι σε 12,7 mm και 20 TPI· διαφορά διαμέτρου 0,46 mm.
• G 5/8 με 7/8-14 UNF: Και τα δύο έχουν 14 TPI· εξωτερικές διάμετροι 22,911 και 22,225 mm, γωνίες προφίλ 55° και 60°.
• G 1, 1-5/16-12 UN και M33×2: Εξωτερικές διάμετροι 33,249, 33,338 και 33,0 mm· βήματα 2,309, 2,117 και 2,0 mm. Σε αυτή την ομάδα το σπειρόμετρο είναι απαραίτητο.

Σε ανοξείδωτα ρακόρ BSP

Στα σπειρώματα AISI 316/316L το βίαιο βίδωμα και η συναρμολόγηση χωρίς λίπανση μπορεί να προκαλέσουν ψυχροσυγκόλληση (galling)· το σπείρωμα πρέπει να μπαίνει άνετα με το χέρι για μερικές στροφές και μετά να σφίγγεται με κλειδί. Στο κωνικό σπείρωμα εφαρμόστε την ταινία στεγανοποίησης αφήνοντας ελεύθερη την πρώτη σπείρα. Στο παράλληλο σπείρωμα μη χρησιμοποιείτε ταινία· τη στεγανοποίηση την κάνει το παρέμβυσμα ή το O-ring. Επιλέξτε το υλικό του παρεμβύσματος και του O-ring ανάλογα με το ρευστό και τη θερμοκρασία.